Gelişim geriliği veya Zihinsel Gerilik
Gelişim Geriliği Nedir?
Gelişim geriliği, bir çocuğun yaşına uygun fiziksel, zihinsel, sosyal, dilsel ya da motor becerileri kazanmasında gecikme yaşamasıdır. Bu durum doğuştan olabileceği gibi sonradan da gelişebilir.
Gelişim Geriliği Türleri
- Motor gelişim geriliği: Emekleme, yürüme, nesneleri tutma gibi hareketlerde gecikme.
- Dil ve konuşma geriliği: Kelime dağarcığının zayıf olması, geç konuşma, cümle kurmada zorluk.
- Bilişsel gerilik: Dikkat, öğrenme, hafıza ve problem çözmede zorluklar.
- Sosyal-duygusal gelişim geriliği: Göz teması kurmama, oyunlara katılmama, diğer çocuklarla iletişim kurmaktan kaçınma.
Gelişim Geriliği Belirtileri Nelerdir?
Çocuklarda gelişim geriliği belirtileri yaşa göre değişebilir. Aşağıda sık karşılaşılan bazı belirtiler yer almaktadır:
Bebeklik Dönemi (0-12 ay)
- 6 ayda dönmeme veya başını kontrol edememe
- 9 ayda oturamama
- 12 ayda yürümeye başlamama
- Göz teması kurmama, gülümsememe
- Basit sesleri çıkarmada gecikme
1-3 Yaş Arası
- 18 ayda tek kelimeler söyleyememe
- 24 ayda basit cümle kuramama
- Taklit edici oyunlara ilgisizlik
- Basit komutlara tepki vermeme
- Yabancılara karşı aşırı tepkisizlik ya da aşırı kaygı
3 Yaş ve Üzeri
- Yaşıtlarına göre az konuşma veya hiç konuşmama
- Oyuncaklara amacına uygun şekilde ilgi göstermeme
- Sosyal etkileşimde isteksizlik
- Sürekli tekrarlayan hareketler (el çırpma, dönme vb.)
Gelişim Geriliği Neden Olur?
- Genetik faktörler (Down sendromu, otizm gibi)
- Erken doğum
- Doğum esnasında oksijensiz kalma
- Beslenme yetersizliği
- Beyin gelişimini etkileyen enfeksiyonlar
- Sosyal uyaran eksikliği (ilgi eksikliği, ekran bağımlılığı)
Gelişim Geriliği Nasıl Teşhis Edilir?
Uzmanlar gelişimi değerlendirirken aşağıdaki yöntemleri kullanabilir:
- Gelişimsel tarama testleri (Denver II, AGTE gibi)
- Gözlem ve aile öyküsü
- Nörolojik ve fiziksel muayene
- Gerekli durumlarda kan testleri, MR veya EEG
Teşhis ne kadar erken konulursa, tedavi ve destek o kadar etkili olur.
Gelişim Geriliğinde Erken Müdahale Neden Önemlidir?
Erken tanı sayesinde çocuklar özel eğitim, bireysel eğitim, grup eğitimi, oyun terapisi, duyu bütünleme, dil terapisi, fizyoterapi veya ergoterapi gibi destekleyici yöntemlerle yaşıtlarını yakalayabilir. Özellikle 0-6 yaş arası beyin gelişiminin en hızlı olduğu dönemdir ve bu süreçte yapılan müdahaleler oldukça etkilidir.
Online Değerlendirme Mümkün mü?
Hastanem Yanımda platformu üzerinden, gelişimsel endişeleriniz için çocuk gelişimi uzmanları ve çocuk doktorlarıyla online görüşmeler yapabilirsiniz. İlk değerlendirme ve yönlendirme, zaman kaybetmeden evinizden yapılabilir.
Gelişim Geriliği Olan Çocuklara Nasıl Yardımcı Olunur?
- Gelişim alanına uygun erken müdahale programları uygulanmalıdır.
- Evde tekrarlayıcı, eğlenceli aktivitelerle desteklenmelidir.
- Ekran süresi kısıtlanmalı, sosyal etkileşim artırılmalıdır.
- Aileler sabırlı ve teşvik edici olmalı, çocuğu başka çocuklarla kıyaslamamalıdır.
Hadımköy, deliklikaya, ömerli, bahçeşehir, alkent2000, karaağaç, yeşilbayır, çilingir, dursunköy ve sazlıbosna çevresinde kurulan gelişim geriliği veya zihinsel gerilik merkezlerinde bu hizmeti gönül rahatlığı ile alabilirsiniz. Merkezlerde doğru analiz ve değerlendirme sonrası başarılı tedaviler tercih edilerek bireyin kısa zamanda normal yaşamına dönmesi sağlanır.